Voor kleine kinderen is er allerlei houten en plastic speelgereedschap. Maar als ze wat ouder worden, willen ze ‘het echte werk’ en staan er met de neus bovenop als je de gereedschapskist opentrekt. Wat kun je ze zelf laten doen? Je bent zuinig op je gereedschap en nog zuiniger op je kind…

Waarom is werken met gereedschap goed voor kinderen?

Werken met echt gereedschap valt onder wat in de pedagogie bekend staat als ‘risicovol spelen’. Bij risicovol spelen gaan kinderen aan de slag met spannende, uitdagende en avontuurlijke activiteiten, waarbij een risico bestaat op ongelukjes en verwondingen. Kinderen verleggen hun grenzen door nieuwe activiteiten uit te proberen en hun angsten te overwinnen. De opwinding, spanning en trots die ze hierbij ervaren maken risicovol spelen heel leuk.

Behalve leuk is werken met echte gereedschappen ook educatief. Het stimuleert de ontwikkeling van praktische vaardigheden en zelfstandigheid en leert kinderen verantwoordelijkheid en respect voor gereedschap. Doe-het-zelf projecten stimuleren de creativiteit en probleemoplossend denken.

Eenvoudige projecten om mee te beginnen

jongetje maakt een vogelhuisje

Voor kinderen die voor het eerst met echt gereedschap gaan werken zijn er tal van eenvoudige projecten om mee te starten. Denk bijvoorbeeld aan:

  • Laat je kind een fotolijstje maken door houten latjes op maat te zagen en deze met lijm en spijkers te verbinden.
  • Of een houten legpuzzel door verschillende vormen uit te zagen en deze vervolgens te beschilderen.
  • Met wat hout, spijkers, hamer en zaag kunnen kinderen een eenvoudig vogelhuisje in elkaar zetten.

Gereedschappen om mee te beginnen

jongetje werkt met timmermansgereedschappen

Een hamer, nijptang, schroevendraaier – bij voorkeur met een dik handvat – figuurzaag, waterpas en rolmaat horen tot de gereedschappen waarmee ook de kleintjes kunnen werken. Maar de kans is groot dat je kind vooral geïnteresseerd is in je power tools. Op de vraag vanaf welke leeftijd kinderen met machines mogen werken is het antwoord: dat hangt helemaal van het kind af. Sommige kinderen gaan van nature voorzichtig en met overleg door het leven, andere zijn onverbeterlijke brokkenmakers.

In de wet staat dat minderjarige werknemers – onder de 18 – zelf niet goed in staat zijn om de risico’s van het werken met machines in te schatten en moeten worden beschermd. Het is niet zo dat jongeren helemaal geen machines mogen bedienen, maar de werkzaamheden die ze mogen verrichten zijn beperkter dan de werkzaamheden die volwassenen mogen verrichten. Nu geldt de wet voor werkgevers en niet voor je eigen kinderen, maar extra voorzichtigheid en begeleiding is natuurlijk wel geboden. Een lichte schroefboormachine is een goed gereedschap om mee te beginnen. Gevaarlijke power tools zijn onder meer cirkelzaag, kettingzaag en haakse slijper. Lees ook Veilig klussen met power tools.

Zo houd je het veilig en leuk

vader en zoon werken samen met hout

Een aantal tips om werken met echt gereedschap veilig te houden zonder de pret te bederven:

  • Stimuleer de fantasie en creativiteit van je kind. Geef het de ruimte om zelf ideeën te bedenken en te experimenteren met verschillende soorten materialen en gereedschappen.
  • Leg uit en doe voor hoe het gereedschap werkt en corrigeer je kind wanneer nodig. Maar probeer je in te houden met roepen: ‘Doe voorzichtig!’ Voordat je het weet, projecteer je je eigen angst. Laat je kind zelf ontdekken, stuur bij waar nodig en grijp alleen in bij reëel gevaar.
  • Maak goede afspraken over zaken zoals serieus werken en netjes opbergen van het gereedschap.
  • Blijf altijd in de buurt van je kind als het met gereedschap werkt.
  • Zorg voor een veilige werkomgeving.
  • Moedig je kind aan om vragen te stellen.
  • Samen werken aan een echt project is een goede manier om toezicht te houden en je kind het gevoel te geven een echte klusser te zijn.